Soms krijg je opeens iets toegeworpen

De Marokkaanse koning kwam woensdagavond opeens met verrassende voorstellen voor constitutionele hervorming. Gaat hij onze eigen Willem II achterna, of is dit de opzet voor een nieuwe ronde windowdressing?

Temidden van de opstanden in Tunesië, Libië en Egypte leek Marokko een bolwerk van rust. Eerder schreef ik al dat dit voor een deel komt doordat de Marokkaanse media niet durven berichten over demonstraties en voor een deel omdat het volk oprecht vertrouwen heeft in de koning. Desalniettemin waren er de afgelopen weken vrijwel dagelijks demonstraties in verschillende Marokkaanse steden, waarbij de opkomst uiteen liep van enkele honderden tot enkele tienduizenden. 20 februari was een belangrijke actiedag, 20 maart staat de volgende op de agenda.

Woensdagavond sprak de koning echter het volk toe. Van tevoren waren de verwachtingen niet hooggespannen, maar zijn speech geeft zelfs de meest radicale oppositiepartijen hoop.

De belangrijkste hervorming die Mohammed VI aankondigt is een vergroting van de macht van de premier, die bovendien niet langer door hemzelf aangewezen wordt. Versterking van de regio’s, een duidelijkere samenstelling van de senaat en het onafhankelijk maken van de rechtspraak zijn andere belangrijke maatregelen. Dit pakket zou verankerd moeten worden in een hervorming van de grondwet. Voor deze hervorming wordt een commissie samengesteld, die over drie maanden met een concreet voorstel moet komen.

De hervormingen worden opgehangen aan het proces van regionalisering dat al langer aan de gang is. De instelling van regio’s met een democratisch gekozen bestuur, kan een belangrijke stap zijn in de democratisering van Marokko. In het begin van dit millennium zette IKV Pax Christi samen met VNG een platform voor gemeentelijke samenwerking Nederland-Marokko op. Vanuit die ervaring hebben we van dichtbij meegemaakt hoe op lokaal niveau vaak zeer succesvol geexperimenteerd werd met samenwerking tussen partijen die op nationaal niveau tegen elkaar uitgespeeld werden. Regionalisering kan een belangrijke volgende stap worden in dat Marokkaanse democratiseringsproces.

Het kan echter ook een nieuwe vorm van windowdressing zijn. De Marokkaanse koning heeft in het verleden laten zien het discours van democratisering zeer goed te beheersen, maar in de praktijk de touwtjes stevig in handen te houden. Onafhankelijke rechtspraak wordt al sinds zijn aantreden beloofd, maar in de praktijk is het slechter dan ooit. In zijn speech noemde de koning ook geen enkele praktische maatregel, zoals het vrijlaten van opgepakte demonstranten of andere politieke gevangenen. Voorlopig gaan de demonstranten dan ook gewoon door. Volgens Maati Monjib, partner van IKV Pax Christi en een belangrijke adviseur van de jongerenbeweging, is de demonstratie van 20 maart minstens zo belangrijk als die van 20 februari. Als de jongeren er in slagen een krachtige beweging in stand te houden, zal de koning de nu aangekondigde hervormingen ook daadwerkelijk moeten doorvoeren.

In 1848 vonden er in heel Europa revoluties plaats, behalve in Nederland. Onze koning, Willem II, was dermate onder de indruk van het revolutionair geweld dat hij ‘in één nacht van conservatief liberaal werd’. Hij droeg de liberaal Thorbecke op een nieuwe grondwet op te stellen, die tot op de dag van vandaag de basis van ons Nederlandse staatsbestel vormt. Het valt te hopen dat ook Marokko die weg inslaat.

 

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Marokko en getagged met , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

2 reacties op Soms krijg je opeens iets toegeworpen

  1. Gijsbert van Iterson Scholten zegt:

    Het proces van regionalisering is ingezet als een poging tot (eenzijdige oplegging van een) oplossing voor het conflict rond de Westelijke Sahara. De Marokkaanse overheid hoopt door de Sahara meer autonomie te geven het streven naar onafhankelijkheid te kunnen verminderen. Dat er nu veel meer aan opgehangen wordt komt door de jongerenprotesten en de onrust in de rest van Arabische wereld.

  2. Jonas zegt:

    Geld die regionalisering dan ook voor de Westelijke Sahara, of blijft dat, om maar bij de Nederlandse vergelijkingen te blijven, toch een soort van generaliteitsland?

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s